Iechyd yn y Gaeaf

Mae cartrefi oer yn cael cryn effaith ar iechyd pobl.  Un o'r ffyrdd gorau o gadw eich hun yn iach yn ystod y gaeaf yw cadw'n gynnes.

Wrth gadw'n gynnes dros fisoedd y gaeaf, gall hyn helpu i gadw'r annwyd neu'r ffliw draw neu atal cyflyrau iechyd mwy difrifol fel trawiad ar y galon, strôc, niwmonia ac iselder.

Rydych chi'n fwy tebygol o gael y problemau hyn os ydych chi'n agored i gael afiechydon sy'n ymwneud â'r oerfel oherwydd un neu ragor o'r canlynol:

  • eich bod chi dros 65 oed
  • eich bod chi ar incwm isel (felly yn methu fforddio talu am wres)
  • bod gennych chi gyflwr iechyd tymor hir fel clefyd y galon, yr ysgyfaint neu'r arennau
  • eich bod chi'n anabl

winter health

 

Mae'r ffliw yn salwch heintus iawn ac mae'n gallu lledaenu'n gyflym.  Os oes perygl y bydd y ffliw yn achosi cymhlethdodau i chi, efallai y byddwch yn gymwys i gael pigiad ffliw am ddim.  

RHAGOR O WYBODAETH

 

Sut mae cadw'n gynnes

Wrth roi cyngor am baratoi ar gyfer y gaeaf, nod y llywodraeth yw lleihau afiechydon a marwolaethau sy'n gysylltiedig ag oerfel.  Dyma'r prif awgrymiadau:

  • Cadwch eich cartref yn gynnes.  Dylai eich prif ystafell fyw fod rhwng 18-21C (65-70F) a gweddill y tŷ ar ddim llai na 16C (61F) f. Gallwch ddefnyddio potel dŵr poeth neu flanced drydan hefyd (ond nid ar yr un pryd) i gadw'n gynnes pan fyddwch chi yn y gwely.
  • Bwytwch yn dda. Mae bwyd yn ffynhonnell hanfodol o egni, sy'n helpu i gadw eich corff yn gynnes. Ceisiwch wneud yn siŵr eich bod yn cael prydau a diodydd poeth yn rheolaidd yn ystod y dydd a symudwch o gwmpas yn y tŷ os gallwch chi.
  • Lapiwch yn gynnes, pan fyddwch chi tu mewn a'r tu allan. Gwisgwch haenau o ddillad i gadw'n gynnes a gwisgo esgidiau â gafael da oddi tanynt os byddwch chi'n mynd allan.  Os yw'n bosib, arhoswch tu mewn yn ystod cyfnodau oer os oes gennych broblemau ar y galon neu broblemau anadlu.
  • Cofiwch fynd i weld perthnasau neu gymdogion oedrannus i wneud yn siŵr eu bod yn ddiogel ac yn iach. Gwnewch yn siŵr eu bod yn ddigon cynnes, yn enwedig yn y nos, a bod ganddyn nhw ddigon o fwyd a meddyginiaethau fel nad oes yn rhaid iddyn nhw fynd allan yn ystod tywydd oer iawn.  Os ydych chi'n poeni am berthynas neu am gymydog oedrannus, cysylltwch â'ch cyngor lleol neu ffoniwch linell gymorth Age UK ar 0800 00 99 66.
 

Budd-daliadau tywydd oer

Efallai hefyd y byddwch yn gallu hawlio cymorth ariannol ac ymarferol i helpu i wresogi eich cartref.  Mae grantiau ar gael gan gynnwys Taliadau Tanwydd Gaeaf a Thaliadau Tywydd Oer.

Os cawsoch chi eich geni ar 5 Gorffennaf 1951 neu cyn hynny, mae Taliadau Tanwydd Gaeaf o hyd at £300 ar gael.

I gael rhagor o wybodaeth am Daliadau Tanwydd Gaeaf, ffoniwch 0845 915 1151 (8.30am-4.30pm dydd Llun i ddydd Gwener, ffôn testun 0845 601 5613) neu ewch i https://www.gov.uk/taliad-tanwydd-gaeaf

Mae'n bosib y bydd Taliadau Tywydd Oer ar gael i chi os ydych chi'n cael budd-daliadau penodol neu fod gennych blentyn anabl neu blentyn o dan bump oed.

I gael rhagor o wybodaeth am Daliadau Tywydd Oer, cysylltwch â'r Ganolfan Byd Gwaith (edrychwch yn y llyfr ffôn i weld lle mae'r swyddfa agosaf i chi) neu ewch i https://www.gov.uk/taliad-tywydd-oer

Mae gan yr Ymddiriedolaeth Arbed Ynni gyngor am sut mae lleihau eich biliau a sicrhau eich bod yn defnyddio ynni'n effeithlon yn eich cartref.  Mae'r ymddiriedolaeth yn gallu rhoi cyngor hefyd am y grantiau a'r cynlluniau sydd ar gael ledled y DU.  Mae rhagor o wybodaeth ar gael ar wefan yr Ymddiriedolaeth Arbed Ynni neu ffoniwch 0300 123 1234 (9am-8pm dydd Llun i ddydd Gwener a 10am-2pm dydd Sadwrn).

I gael rhagor o wybodaeth am fudd-daliadau tywydd oer a mathau eraill o gymorth sydd ar gael, darllenwch yr adran 'Cymorth ariannol i wresogi eich cartref' (Financial help to heat your home) yn y daflen Cadw'n Gynnes, Cadw'n Iach (Keep Warm Keep Well).